16/4/2025

Ο εξωδικαστικός μηχανισμός ρύθμισης οφειλών, όπως ρυθμίζεται από τις διατάξεις των άρθρων 5-30 του Ν. 4738/2020, όπως τροποποιήθηκε και ισχύει δυνάμει των διατάξεων των άρθρων 39-43 του Ν. 5024/2023, αποτελεί εξωδικαστική διαδικασία ρύθμισης χρηματικών οφειλών προς χρηματοδοτικούς φορείς (δηλαδή πιστωτικά ή χρηματοδοτικά ιδρύματα, μεταξύ των οποίων και εκείνα που τελούν υπό ειδική εκκαθάριση, οι εταιρίες διαχείρισης απαιτήσεων από δάνεια και πιστώσεις του άρθρου 1 του Ν. 4354/2015, οι εταιρίες χρηματοδοτικής μίσθωσης, οι εταιρίες πρακτορείας επιχειρηματικών απαιτήσεων, τα νομικά πρόσωπα που αποκτούν απαιτήσεις προς τιτλοποίηση), το Δημόσιο και Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης και παρέχει τη δυνατότητα για την αναδιάρθρωση όλων των οφειλών.
Οποιοδήποτε φυσικό ή νομικό πρόσωπο με πτωχευτική ικανότητα, καθώς και νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου που δεν επιδιώκει οικονομικό σκοπό, αλλά ασκεί οικονομική δραστηριότητα, μπορεί να υποβάλει αίτηση για εξωδικαστική ρύθμιση των οφειλών του.
Στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών δεν εντάσσονται:
α) οι πάροχοι επενδυτικών υπηρεσιών και τα υποκαταστήματα αλλοδαπών παρόχων επενδυτικών υπηρεσιών που λειτουργούν στην Ελλάδα, β) οι Οργανισμοί Συλλογικών Επενδύσεων σε Κινητές Αξίες (ΟΣΕΚΑ) και οι Οργανισμοί Εναλλακτικών Επενδύσεων (ΟΕΕ), καθώς και οι διαχειριστές τους, γ) τα πιστωτικά και χρηματοδοτικά ιδρύματα, καθώς και τα υποκαταστήματα αλλοδαπών πιστωτικών ή χρηματοδοτικών ιδρυμάτων που λειτουργούν στην Ελλάδα, δ) οι ασφαλιστικές ή αντασφαλιστικές επιχειρήσεις.
α) Το σύνολο των οφειλών σε χρηματοδοτικούς φορείς, στο Δημόσιο και στους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης δεν υπερβαίνει το ποσό των δέκα χιλιάδων (10.000) ευρώ.
Με τον Ν. 5024/2023 καταργήθηκε η εξαίρεση κατά την οποία δεν μπορούσε να υποβάλει αίτηση στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών του Ν. 4738/2020 πρόσωπο, εφόσον το 90% των οφειλών του συγκεντρώνονταν σε έναν μόνον χρηματοδοτικό φορέα. Πλέον, δηλαδή, μπορεί κάποιος να υποβάλει αίτηση υπαγωγής στον εξωδικαστικό μηχανισμό ακόμη και εάν οφείλει σε μία μόνον τράπεζα, αρκεί το ποσό της οφειλής να υπερβαίνει το ποσό των 10.000 ευρώ.
β) Έχει υποβληθεί αίτηση ενώπιον του αρμόδιου δικαστηρίου για την επικύρωση συμφωνίας εξυγίανσης ή για την κήρυξή του σε πτώχευση ή για υπαγωγή στη διαδικασία του ν. 3588/2007 ή του ν. 3869/2010 ή του ν. 4605/2019 ή του ν. 4469/2017, εκτός εάν έχει υπάρξει έγκυρη παραίτησή του από τις εν λόγω διαδικασίες, μέχρι την ημερομηνία υποβολής της αίτησης για υπαγωγή στη διαδικασία εξωδικαστικής ρύθμισης οφειλών.
γ) Ο οφειλέτης έχει τεθεί σε λύση ή εκκαθάριση.
δ) Έχει εκδοθεί οριστική απόφαση υπαγωγής σε μία από τις αναφερόμενες στην περ. β΄ διαδικασίες ή στη διαδικασία του άρθρου 68 του ν. 4307/2015, ή έχει συζητηθεί ενώπιον του αρμόδιου δικαστηρίου η αίτηση υπαγωγής του στις παραπάνω διαδικασίες και εκκρεμεί η έκδοση δικαστικής απόφασης ή δεν έχουν παρέλθει δεκαπέντε (15) τουλάχιστον μήνες από την απόφαση υπαγωγής ή δεν έχουν παρέλθει τουλάχιστον δώδεκα (12) μήνες από την με οποιοδήποτε τρόπο ολοκλήρωση διαδικασίας του Εξωδικαστικού Μηχανισμού.
ε) Οιοδήποτε φυσικό πρόσωπο, καθώς και κάθε πρόσωπο εντεταλμένο στη διαχείριση νομικού προσώπου από τον νόμο ή από ιδιωτική βούληση ή με δικαστική απόφαση, και ιδίως αυτό που φέρει την ιδιότητα του προέδρου ή του διευθύνοντος συμβούλου ή του διαχειριστή ή του εταίρου, έχει καταδικαστεί με αμετάκλητη απόφαση για ένα από τα ακόλουθα αδικήματα: i) φοροδιαφυγή, ii) νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, υπεξαίρεση, εκβίαση, πλαστογραφία, δωροδοκία, δωροληψία, λαθρεμπορία, καταδολίευση δανειστών, χρεοκοπία, ή απάτη, σε βαθμό κακουργήματος. Στην περίπτωση της απάτης, αν ο παθών είναι το Δημόσιο ή Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης, αρκεί η καταδίκη σε βαθμό πλημμελήματος.
στ) Ο οφειλέτης, ο οποίος έχει εξυπηρετούμενες ή ενήμερες οφειλές προς το σύνολο των πιστωτών του, δεν επικαλείται γεγονότα από τα οποία να προκύπτει η επιδείνωση της οικονομικής του κατάστασης σε ποσοστό είκοσι τουλάχιστον τοις εκατό (20%).
Η αίτηση για την εξωδικαστική ρύθμιση οφειλών υποβάλλεται από τον οφειλέτη ηλεκτρονικά στην Ειδική Γραμματεία Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους (Ε.Γ.Δ.Ι.Χ.) με τη χρήση της Ηλεκτρονικής Πλατφόρμας Εξωδικαστικής Ρύθμισης Οφειλών.
α) Μία από τις σημαντικές συνέπειες της οριστικής υποβολής της αίτησης και μέχρι την με οποιονδήποτε τρόπο περάτωση της διαδικασίας, είναι η αναστολή λήψης αναγκαστικών μέτρων και η συνέχιση της διαδικασίας αναγκαστικής εκτέλεσης επί απαιτήσεων, κινητών και ακινήτων κατά του οφειλέτη, καθώς και η ποινική δίωξη για τα αδικήματα του άρθρου 25 του ν. 1882/1990 και του άρθρου 1 του α.ν. 86/1967 αναφορικά με τις οφειλές των οποίων ζητείται η ρύθμιση.
Η εν λόγω αναστολή δεν καταλαμβάνει την διενέργεια πλειστηριασμού, ο οποίος έχει προγραμματισθεί εντός τριών (3) μηνών από την ημερομηνία οριστικής υποβολής της αίτησης από τον οφειλέτη, καθώς και οποιαδήποτε διαδικαστική ενέργεια προπαρασκευαστική της διενέργειας πλειστηριασμού από ενέγγυο πιστωτή (περιλαμβανομένης και της κατάσχεσης).
Η αναστολή παύει με την τυχόν κοινοποίηση προς τον οφειλέτη της απόφασης μη υποβολής πρότασης συμφωνίας αναδιάρθρωσης ή με την καθ’ οιονδήποτε τρόπον απόρριψη της αίτησης.
Πρέπει να τονιστεί ότι η δημιουργία απλώς της αίτησης δεν συνεπάγεται κάποιας μορφής αναστολή καταδιωκτικών μέτρων από την πλευρά των πιστωτών και ο οφειλέτης πρέπει να έχει οριστικοποιήσει την αίτησή του στην πλατφόρμα, ώστε να λάβει την αναστολή.
β) Μετά την οριστική υποβολή της αίτησης, οι συμμετέχοντες πιστωτές, που είναι χρηματοδοτικοί φορείς, δύνανται να καταθέσουν πρόταση ρύθμισης προς τον οφειλέτη. Αν πρόταση εξασφαλίσει τη συναίνεση του οφειλέτη, της πλειοψηφίας (ως προς την αξία των σχετικών απαιτήσεων) των συμμετεχόντων πιστωτών που είναι χρηματοδοτικοί φορείς και τουλάχιστον του ποσοστού συμμετεχόντων πιστωτών με ειδικό προνόμιο, υπογράφεται μεταξύ των συναινούντων πιστωτών και του οφειλέτη η σύμβαση αναδιάρθρωσης.
Μία από τις σημαντικές αλλαγές που επέφερε ο Ν. 5024/2023 στη διαδικασία του εξωδικαστικού μηχανισμού είναι η υποχρέωση των χρηματοδοτικών φορέων, αλλά και του οφειλέτη, να αιτιολογούν τη μη συναίνεσή τους στην πρόταση ρύθμισης που προκύπτει από το υπολογιστικό εργαλείο.
Η πρόταση ρύθμισης των οφειλών προκύπτει αυτοματοποιημένα βάσει του ειδικού αλγορίθμου της πλατφόρμας, λαμβάνοντας υπόψη τα εισοδήματα και την περιουσία του οφειλέτη, μετά την κάλυψη των εύλογων δαπανών.
Στο πλαίσιο του Μηχανισμού προβλέπεται η μερική διαγραφή: (α) Έως 75% επί της βασικής οφειλής προς το Δημόσιο, (β) έως 85% επί των προσαυξήσεων των ληξιπρόθεσμων οφειλών προς ΑΑΔΕ και e-ΕΦΚΑ, (γ) έως 95% επί των προστίμων της ΑΑΔΕ, (δ) έως 80% επί της βασικής οφειλής, καθώς και έως 100% επί των τόκων προς τις τράπεζες και τους διαχειριστές δανείων.
Σημειώνεται ότι για τις περιπτώσεις των μη ευάλωτων για τους οποίους έχει εκδοθεί πρόγραμμα πλειστηριασμού τίθεται όριο, μέχρι 10% επί της οφειλής, στο ύψος της προκαταβολής που μπορούν να ζητούν οι πιστωτές προκειμένου να συναινέσουν σε ρύθμιση και να ανασταλεί έτσι ο πλειστηριασμός.
Το πλάνο των δόσεων μπορεί να διαμορφωθεί ως εξής: (α) Έως 240 δόσεις για ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το Δημόσιο και τους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης. Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια προς τους χρηματοδοτικούς φορείς (τράπεζες, εταιρίες διαχείρισης κλπ) δύναται να ρυθμιστούν σε έως: (α) 420 δόσεις για οφειλές φυσικών προσώπων που καλύπτονται ολικώς ή μερικώς από ειδικά προνόμια (προσημείωση υποθήκης, υποθήκη κλπ, (β) 240 δόσεις για οφειλές φυσικών προσώπων που δεν καλύπτονται από ειδικά προνόμια και για οφειλές νομικών προσώπων που καλύπτονται ολικώς ή μερικώς από ειδικά προνόμια, (γ) 180 δόσεις για οφειλές νομικών προσώπων που δεν καλύπτονται από ειδικά προνόμια.
Μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας για την πλήρη συμβουλευτική και διαδικαστική εκπροσώπηση σας σε όλες τις διαδικασίες του Εξωδικαστικού Μηχανισμού Ρύθμισης Οφειλών.
*Το ανωτέρω κείμενο δεν συνιστά νομική συμβουλή και δεν παρέχει πλήρη ενημέρωση. Νομικές συμβουλές και υπηρεσίες παρέχονται από το γραφείο μας, κατόπιν μελέτης του συνόλου των δεδομένων που θα εκτεθούν για την υπόθεσή σας. Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επικοινωνήσετε με το γραφείο μας.